Şimdi evsahibim birikmiş farkları istiyor ve benden yüzde 24 oranında faiz talep ediyor. L.B. Kira tespitlerinde herhangi bir borçlanma gibi, kira farkı için faiz talep edilmez. Dolayısı ile burada tartışılacak husus faizin senelik yüzde 9 mu, yüzde 24 mü olduğu değil, faiz talep hakkı olup olmadığıdır ki, ancak bu kira farkı kesinleştikten sonrası için ödemede gecikme halinde faiz talebi gündeme gelir. Bu tarih öncesi senelik yüzde 9 iken 1 Haziran 2024 tarihinden itibaren bu yasal faiz oranı senelik yüzde 24 olmuştur.

Kira sözleşmesi 10. yılına girdi diye ev hemen tahliye edilmez. Çoğunlukla meskenler bir yıllık yapılıyor ya, şayet okuyucumun sözleşmesi de bir yıllık ise 11. yılın sonunda tahliyesi gerekebilir. Yasada geçen 10 yıl, uzama süresidir. 10 yıl, kira sözleşmesinin başlangıcından itibaren hesaplanmaz, dönem bitiminden itibaren hesaplanır.

Alacaklı, "Parayı öde, sana imzalı makbuz göndereyim" diyor. Okuyucumun yanında imzalanmamış bir makbuzun altındaki imzanın bu kişiye ait olacağının garantisi ne? diye sormam gerekir. Bu borç ödenmemiş olacak ve tekrar ödenmek zorunda kalınacak. Bu gibi ödemelerde iki husus önerilir. Yani bedel nakden ödenip, karşılığında anında alacaklıdan imzalı makbuz almak. Şayet tahsilat bir şirket adına yapılıyor ise ödemeyi alandan bir imza sirküleri talep edilmedir.

O halde bugün hukuk değil, Dünya Kupa'sından söz etsem yanlış olmaz. Ancak sözünü edeceğim husus sadece Dünya Kupası'nı ilgilendiren bir husus değil tüm futbol karşılaşmasını ilgilendiriyor ve bunun için de bir teklifim olacak!!! Bir de burnunu silenler var. Üstelik oyuncular da bu yere düşüp düşüp kalkıyorlar.

Bir başka maddeye göre de: Soruşturma ve kovuşturma işlemleri sırasında ses veya görüntüleri yetkisiz olarak kayda almak da suç teşkil etmektedir. Evet haciz işlemi bir soruşturma, kovuşturma değildir ama hukuki bir işlem olmakla (mesela keşiflerde gizli kayıt suç teşkil etmekle) haciz sırasında da gizli kayıt yapılması suç teşkil eder. Şimdi gizli kayıtların mevcut durumla ilgili olarak değerlendirilmesi gerekirken, mesela bir saldırı anında, tehdit durumunda ani gelişen hallerde yapılan kaydın suç teşkil etmeyeceği gibi istisnai halleri bulunmakla birlikte benim okuyucuma söyleyeceğim husus şudur: Haciz kamu görevlisi bir memur tarafından yapılır. Borçlu tutanağı imzalamaz ise heyet tarafından imzalanır, borçlunun imzadan çekindiği tutanak altına alınır ve işlem tamamlanır.

Şimdi dükkanımıza ulaşım adeta kesildi, bazı işyerleri kapandı ama bizim işyerimiz için kira artırım talebi geldi. Doğrusu işyeri konusunda kira belirlemesi için mutlaka kira arttırımından söz edilmez. Bu gibi hususlar için yasa hükmü şöyle: "Sözleşmenin yapıldığı sırada taraflarca öngörülmeyen ve öngörülmesi de beklenmeyen olağanüstü bir durum, borçludan kaynaklanmayan bir sebeple ortaya çıkar ve sözleşmenin yapıldığı sırada mevcut olguları, kendisinden ifanın istenmesini dürüstlük kurallarına aykırı düşecek derecede borçlu aleyhine değiştirir ve borçlu da borcunu henüz ifa etmemiş veya ifanın aşırı ölçüde güçleşmesinden doğan haklarını saklı tutarak ifa etmiş olursa borçlu, hakimden sözleşmenin yeni koşullara uyarlanmasını isteme, bu mümkün olmadığı takdirde sözleşmeden dönme hakkına sahiptir." Şimdi burada görülen o ki, kiracının bir kusuru bulunmadığı bir durumla, işyerinin iş kapasitesi elbette azalmıştır.

Bugün mahkemeler duruşmaya ortalama 40 dosya ile çıkıyor. Bir de bilirkişi olarak hukukçu bilirkişi tayini hata olarak değerlendirilmektedir. Zaten hukukçu bilirkişi "nitelikli hesaplama uzmanı" olarak görevlendirilir. Ancak bilirkişi heyeti içinde hukukçu bilirkişinin varlığı önemlidir ve gereklidir. Hukukçu bilirkişi heyet içinde hakimin görevini yapmaz. Raporun hukuk kuralları içinde hazırlanmasına yardımcı olur. Bir başka örnek ise tespit davalarında kira tespiti ile uyarlamanın şartlarını ortaya koyarak heyetin doğru sonuca ulaşmasına yardımcı olur.

Aracımı park görevlisine teslim ettim, park görevlisi aracı park ederken kazaya sebep oldu. R.R. Doğrusu okuyucumun mantığı bir dereceye kadar doğru, dikkat edilirse bir dereceye kadar diyorum, tamamen haklı demiyorum, nedeni şu: Araç kazalarında, aracı kullanan malik değil de sürücü ise ve bir zarar doğmuş ise kusur durumuna göre bu zarar karşılanacaktır. Bu zararı hem aracı kullanan karşılayacak, hem de malik karşılayacak. Zira aracı kullanan kusurlu, araç maliki ise kusursuz sorumlu. Bizim hukukumuzda "kusursuz sorumluluk" diye bir husus var. Aracı kullanan hasar verdi, aracı kullanan kişi ile aracın maliki birlikte sorumlu.

Ancak vatandaş konuya o kadar hakimdir, elinde kendini savunacak o kadar kesin deliller vardır ki, bunları mahkemeye sunmakla, aleyhine karar çıkamayacağı kesin kanaatinde ise elbette avukat tutmak mecburiyetinde olamaz. Bu da bir savunma tarzıdır. Vatandaş durumunu değerlendirip nihai kararı verecektir, ancak her durum için söylemem gerekeni başta söyledim, avukat tutmak mecburi değil, yeter ki sonradan eksik savunma veya delil sunma nedeni ile bir pişmanlık duyulmasın.

Beş yıl önce bir ev kiraladım. Kira sözleşmesi yaparken ev sahibine bu yerde en az 6-7 sene oturacağımı, çünkü kızımın üniversitede okumakta olduğunu söyledim. Bu defa çocuğunun yetişkin olduğunu, bu evde tek başına oturmak istediğini ileri sürerek ihtiyaç nedeni ile tahliyemi istediği gibi 65.000 TL kira ödememi istiyor. Bugün yine istediği 65.000 TL veya civarında bir rakamı kabul ettirirse, tahliye talebinden de vazgeçecek gibi. Bunların sonucu davacının gerçekten ihtiyacı bulunduğu kanaati hakim olursa o zaman tahliye kararı verilecek. Bütün bunların sonunda ihtiyaç ciddi kabul edilip tahliye kararı verilirse okuyucum daireden tahliye edilecek.

38 bin TL borcum varmış. 7 gün içinde ödemem gerekiyormuş. Birincisi dolandırıcılık amaçlı yapılmış bir takip. Okuyucumun anlatımından çıkardığım sonuç, yapılan takibin ilamsız takip olduğu hususu. Sadece borç bildirilmiştir. Böyle bir takibe yedi gün içinde itiraz edilmesi gerekir. Vatandaş "Zaten böyle bir borcum yok, niye uğraşayım" deyip itiraz süresi olan yedi günü geçirirse, o borçtan sorumlu olur zira takip kesinleşir.

İyi ama müteahhit önünüze bir sözleşme koyuyor, değil inceleme okuma imkanı bile bırakmıyor. M.R. Okuyucumun "Bu nasıl olur?" sorusuna yanıtım "Doğrusu şöyle olur" şeklinde olacak ve sonra detaya gireceğim. Bir tarafta taahhüt eden, yani müteahhit, diğer tarafta bedel ödeyip iş bekleyen vatandaş veya müşteri. Bu ikili olmasa zaten akit, yani sözleşme olmaz. Zaman zaman en basit örneği veriyorum, sözleşmelerde vatandaşa teslim edilecek dairesi için 90 m2 deniliyor. Dolayısı ile vatandaş dairesini alacağı zaman karşısına 60-70 m2 lik net alanlı daireler çıkıyor, sonrasında bunun telafisi olmuyor. Burada vatandaş için sıkıntılı ikinci bir husus, tarafların sözleşmeye uymadığı hallerde, kendisine "sözleşmeni feshettim" demekle sözleşme fesholmuyor, bir mahkeme kararı gerekiyor.