Dünyanın en hızlı ısınan kıtası Avrupa'da etkili olan aşırı sıcaklar ve yaklaşan süper El Nino etkileri, tarımsal üretimi ciddi şekilde tehdit ediyor. Avrupa Orta Vadeli Hava Tahminleri Merkezi (ECMWF) bünyesindeki Copernicus İklim Değişikliği Servisi (C3S) analizine göre, ağırlıklı olarak artan fosil yakıt kullanımından kaynaklanan iklim değişikliği nedeniyle küresel sıcaklık artışı, 1991-2020 ortalamasına göre 2025'te 0,59 derece oldu. Bu artış "dünyanın en hızlı ısınan kıtası" olarak nitelendirilen Avrupa için ise 1,17 derece ölçüldü. Avrupa Komisyonu Ortak Araştırma Merkezi (JRC) tarafından yayımlanan son Avrupa Ürün İzleme (MARS) raporları, Batı, Orta ve Doğu Avrupa'da ilkbahar döneminin kurak geçmesinin ardından gelen erken sıcak hava dalgalarının toprak nemini kritik seviyelere düşürdüğünü ortaya koydu. Yüksek sıcaklık ve nem endeksinin yükselmesi nedeniyle çiftlik hayvanlarında "ısı stresi" baş gösterdi. Aşırı sıcaklığın, dünyayı besleyen temel gıda maddelerini şimdiden etkilediğini dile getiren Kanamaru, "Küresel ortalama sıcaklıklardaki her 1 derecelik artışla, dört ana mahsul mısır, pirinç, soya ve buğday veriminde yüzde 6'ya varan bir düşüş gözlemliyoruz." bilgisini paylaştı. Kanamaru, çiftlik hayvanları açısından ise sıcak hava dalgalarının, verimliliği ve doğurganlığı düşürdüğünü ve zararlı böcek ve hastalıkların artmasına neden olduğunu dile getirerek, şu ifadeleri kullandı: "Sıcaklıklar, Amazon'dan Avrupa ormanlarına kadar orman yangınlarını körüklüyor. Üstelik bu etki sadece karayla sınırlı değil. Deniz sıcak dalgaları, küresel balıkçılık alanlarının yüzde 15'ini şimdiden etkilemiş durumda. Bu durum, 2013 ile 2022 arasında 5,6 milyon tonluk kayıp ve 6,6 milyar dolar ekonomik zarara yol açtı. En ciddi hasar, aşırı sıcaklığın kuraklık ve orman yangınları gibi diğer tehlikelerle birleştiğinde ortaya çıkıyor. Bunlar bir araya geldiğinde, mahsul kaybı, kurumuş otlaklar, gıda güvensizliği ve tehlikeli çalışma koşullarıyla aynı anda karşı karşıya kalabiliriz. Avrupa'daki mısır üretimi, aşırı sıcaklık ve kuraklık nedeniyle şu anda daha yüksek risk altında olabilir." FAO'nun aşırı sıcağın tarıma etkilerine ilişkin küresel sentezinin bu etkilerin tüm sektörlerde ve bölgelerde hissedildiğini gösterdiğini kaydeden Kanamaru, "Kanıtlar, aşırı sıcağın tarım-gıda sistemlerinin her alanında iz bıraktığını ortaya koyuyor." değerlendirmesinde bulundu. Kanamaru, bu etkilerin mahsul verimlerinde keskin düşüşlerden balıkçılık, ormancılık ve hayvancılığı etkilemeye kadar uzandığının altını çizerek, "Bölge bazında baktığımızda, aşırı sıcaklık, Güney Asya'nın başlıca tarım havzalarından Kuzey Afrika'nın tahıl ambarına kadar küçük ölçekli üreticileri vuruyor. Sağlık ve gelirler üzerindeki birleşik etki, genellikle daha fazla maruz kalan ve uyum sağlama seçenekleri daha az olan kırsal kesimdeki kadınlar ile yoksul haneler üzerinde en ağır şekilde hissediliyor." dedi.

İstanbul'da son yıllarda hız kazanan topraksız tarım uygulamaları hem üretim miktarını artırıp hem de tarımsal kaynaklarının daha verimli kullanılmasına imkan sağlıyor. Kentteki 29 işletmede marul, kıvırcık, maydanoz ve roka gibi yeşil yapraklı ürünlerde 5 milyon 897 bin adet üretim yapılıyor. İstanbul'da topraksız tarım ve modern örtü altı üretim uygulamaları 2010'lu yıllardan itibaren yaygınlaşmaya başlarken özellikle hidroponik sistemler, modern sera yatırımları ve kontrollü üretim teknikleri ise son 15 yılda önemli gelişme gösterdi. Tam kontrollü kapalı alan yetiştiriciliği ve topraksız tarım uygulamaları özellikle 2020 yılından sonra hız kazanırken İstanbul'daki topraksız tarım işletme sayısı 29 oldu. Üretimler Çatalca, Pendik, Beykoz, Büyükçekmece, Sarıyer, Çekmeköy, Silivri, Ataşehir ve Kağıthane ilçelerinde yapılırken Kapalı Ortamda Bitkisel Üretim Kayıt Sistemi'ne (KOBÜKS) kayıtlı topraksız tarım işletmelerinde 189,5 dekarlık alanda domates, biber, çilek ve mantar gibi ürünlerde yıllık 950 bin 712 kilogram; marul, kıvırcık, maydanoz ve roka gibi yeşil yapraklı ürünlerde ise 5 milyon 897 bin 25 adet ürün elde ediliyor. Tarım ve Orman Bakanlığı, topraksız tarım ve kontrollü ortam üretim sistemlerine yönelik yatırımları çeşitli destek programları kapsamında teşvik ederken bu kapsamda Kırsal Kalkınma Yatırımlarının Desteklenmesi Programı (KKYDP), Tarım ve Kırsal Kalkınmayı Destekleme Kurumu (TKDK) tarafından yürütülen IPARD Programı ve düşük faizli yatırım kredileri önemli destek mekanizmaları arasında yer alıyor. İstanbul İl Tarım ve Orman Müdürlüğü tarafından 2022 yılı aralık ayında hizmete açılan İstanbul Kapalı Dikey Tarım Uygulama ve Araştırma Merkezi, Türkiye'de kamu eliyle kurulan öncü merkezlerden biri olurken Merkez, yerin yaklaşık 30 metre altında bulunan 700 metrekarelik bir alanda faaliyet gösteriyor ve bunun 320 metrekarelik kısmında dört katlı hidroponik üretim sistemi kullanılıyor. Merkezde marul, fesleğen ve benzeri yapraklı sebzeler başta olmak üzere çeşitli bitkilerin üretimi gerçekleştirilirken üretim alanında sıcaklık, nem, karbondioksit seviyesi, ışık yoğunluğu, pH ve besin çözeltisi değerleri tam otomasyon sistemiyle kontrol ediliyor ve bu sayede iklim koşullarından bağımsız olarak yılın 365 günü üretim yapılıyor.

Sorgun İlçe Milli Eğitim Müdürlüğü görevinden 2022'de emekli olan 2 çocuk babası Ekinci, babasından kalan 5 bin 500 metrekarelik arazide üretim yapmaya karar verdi. Konya Ovası Projesi (KOP) Bölge Kalkınma İdaresi Başkanlığının "Çilek Üretiminin Yaygınlaştırılması ve Yayımı Projesi" kapsamında 2025 yılında yapılan destek programına başvuran Ekinci, yüzde 70 hibeyle 6 bin çilek fidesi aldı. Çilek üretimine devlet desteğiyle başladığını dile getiren Ekinci, "2025 Nisan ayında Konya Ovası Projesi Bölge Kalkınma İdaresi Başkanlığı tarafından proje başlatılmıştı. İlçe Tarım ve Orman Müdürlüğü aracılığıyla müracaat yaptık. Mayıs ayında ekipmanlarımızı ve fidelerimizi verdiler. 6 bin fideyi 1500 metrekare alana diktik. Bu sene de ilk kez ürünümüzü hasat etmeye başladık." diye konuştu. Vatandaşların bahçeye ilgi gösterdiğini belirten Ekinci, "Şu ana kadar yaklaşık 500 aile gelip çileklerimizden alıp götürdü. Bundan dolayı mutluyuz, memnunuz." dedi.

İstanbul'da son yıllarda hızla yaygınlaşan topraksız tarım uygulamaları, hem üretim kapasitesini artırıyor hem de su ve tarımsal kaynakların daha verimli kullanılmasına katkı sağlıyor. İstanbul İl Tarım ve Orman Müdürlüğü verilerine göre, kentte topraksız tarım ve modern örtü altı üretim uygulamaları 2010'lu yıllardan itibaren gelişmeye başladı. Çatalca, Pendik, Beykoz, Büyükçekmece, Sarıyer, Çekmeköy, Silivri, Ataşehir ve Kağıthane ilçelerinde faaliyet gösteren KOBÜKS kayıtlı işletmelerde toplam 189,5 dekarlık alanda üretim gerçekleştiriliyor. Bu tesislerde domates, biber, çilek ve mantar gibi ürünlerde yıllık 950 bin 712 kilogram üretim yapılırken, marul, kıvırcık, maydanoz ve roka gibi yeşil yapraklı ürünlerde ise yıllık üretim 5 milyon 897 bin 25 adede ulaşıyor. İstanbul İl Tarım ve Orman Müdürlüğü tarafından 2022 yılında hizmete açılan İstanbul Kapalı Dikey Tarım Uygulama ve Araştırma Merkezi, Türkiye'de kamu tarafından kurulan öncü tesislerden biri olarak faaliyet gösteriyor. Bu sayede yılın 365 günü iklim koşullarından bağımsız üretim gerçekleştiriliyor. Bazı ürünlerde geleneksel tarım yöntemleriyle yılda bir veya iki kez hasat yapılabilirken, topraksız tarım sistemlerinde yılda 6 ila 12 hasat alınabiliyor.

Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı, 2 milyar 677 milyon liralık tarımsal destek ödemesinin hesaplara aktarıldığını söyledi. Tarım ve Orman Bakanlığı, 2025 yılında 25,44 lira olan yaş çay alım fiyatını 2026 yılı için kilogram başına 35 lira olarak duyurmuştu. Yumaklı paylaşımında, "2 milyar 677 milyon liralık tarımsal destek ödemesi çiftçilerimize hayırlı, bereketli olsun." ifadesini kullandı.

Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı, çay üreticilerinin beklediği desteği hesaplara aktardıklarını belirterek, "2 milyar 677 milyon liralık tarımsal destek ödemesi çiftçilerimize hayırlı, bereketli olsun." ifadesini kullandı. Yumaklı, yapılan desteğin üreticilere hayırlı ve bereketli olmasını temenni etti.

Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı, çay üreticilerinin beklediği desteği hesaplara aktardıklarını belirterek, "2 milyar 677 milyon liralık tarımsal destek ödemesi çiftçilerimize hayırlı, bereketli olsun." ifadesini kullandı. Tarımsal destek ödemeleri, üreticilerin girdi maliyetlerinin karşılanmasına katkı sunarken, tarımsal üretimin devamlılığının sağlanmasında da önemli rol oynuyor.